วัดพระพุทธบาทห้วยต้ม อ.ลี้ จ.ลำพูน ตรวจสอบแล้ว

วัดพระพุทธบาทห้วยต้ม ตั้งอยู่เลขที่ 499 หมู่ 4 ต.นาทราย อ.ลี้ จ.ลำพูน

วัดพระพุทธบาทห้วยต้ม ประกาศตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2533 ได้ รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2534 ความเป็นมากล่าวถึงเมื่อครั้งพุทธกาล สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ เสด็จไปโปรดเวไนยสัตว์ในที่ต่างๆ พระพุทธองค์เสด็จมาถึงดงไม้ตาล แล้วขึ้นประทับบนจอมดอยแห่งหนึ่ง เรียกว่า ดอยนางพี่ ได้ประทานพระเกศาธาตุ 1 เส้น ให้พวกละว้าที่มาเฝ้า ณ ที่นั้นบรรจุไว้ในพระเจดีย์ ต่อมาเรียกว่า ดอยนางนอนจอมแจ้ง (เพราะเสด็จมาถึงตอนรุ่งเช้า) ต่อมามีพญาเมืองเถิน พ่อฤๅษีและนายพรานอีก 4 คน หาบเนื้อสด เดินมาพบเข้า ขณะที่ไม่มีอะไรมาถวาย พระพุทธองค์ก็ยังไม่ได้ฉัน พวกพรานจึงเอาเนื้อไปกองรวมกันไว้ พวกละว้าที่อยู่บริเวณนั้นจึงไปต้มข้าวมาถวาย พระพุทธองค์ทรงรับมาฉันและให้ศีลให้พรพวกละว้า จากนั้นทรงประทับรอยพระบาทไว้และรับสั่งว่า “ถ้าผู้ใดปฏิบัติได้
ตามที่เราสั่งสอนก็เหมือนอยู่ใกล้ ถ้าไม่ปฏิบัติก็เหมือนอยู่ไกล” แล้วตั้งชื่อที่แห่งนี้ว่า “ห้วยต้มข้าว” ต่อมาเรียกเพี้ยน เป็น “ห้วยต้ม” จึงเป็นที่มาของชื่อวัด พระพุทธบาทห้วยต้ม ในปัจจุบัน

วัดพระพุทธบาทห้วยต้ม เป็นวัดที่ใหญ่ที่สุดในอำเภอลี้ และยังเป็นวัดประจำหมู่บ้านชาวปกาเกอะญอ (กะเหรี่ยง) แต่เดิม ชุมชนพระบาทห้วยต้มยังไม่ได้ตั้งเป็นหมู่บ้าน เป็นเพียงอาศรมที่มีหลวงปู่ครูบาวงศ์จำพรรษาอยู่ ก่อนหน้านี้ หลวงปู่ได้เดินทางธุดงค์ไปตามหมู่บ้านของชาวเขาเผ่าปกาเกอะญอแถบจังหวัดตาก แม่ฮ่องสอน เชียงใหม่ ลำพูน ทำให้มีชาวปกาเกอะญอมากมายเคารพเลื่อมใส และติดตามท่านมาตั้งถิ่นฐาน ณ ชุมชนแห่งนี้ นอกจากนี้ยังเริ่มกินมังสวิรัติตามท่าน เพราะท่านได้เมตตาชี้ให้เห็นถึงโทษของการฆ่าสัตว์ตัดชีวิตและการกินเนื้อสัตว์ อีกทั้งท่านยังแสดงธรรมจนชาวปกาเกอะญอเลิกนับถือผีมานับถือพุทธศาสนา ที่เปี่ยมไปด้วยศรัทธาอันแรงกล้าอยู่ในศีลในธรรม จวบจนปัจจุบัน และกลายเป็นหมู่บ้านอย่างเป็นทางการ เมื่อปี พ.ศ. 2518

บริเวณทางเข้าวัดพระพุทธบาทห้วยต้มจะมีอนุสาวรีย์ ครูบาวงศ์ตั้งอยู่ ถือเป็นศาสนสถานสำคัญ ที่เป็นศูนย์รวมจิตใจของคนในชุมชนพระบาทห้วยต้ม ภายในงดงามด้วยสถาปัตยกรรมล้านนา อันเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว สถานที่สำคัญได้แก่ อุโบสถ มณฑป วิหารพระเมืองแก้ว วิหารรอยพระพุทธบาท วิหารพิพิธภัณฑ์ พระมหาธาตุเจดีย์ศรีเวียงชัย พระธาตุเจดีย์ 84,000 พระธรรมขันธ์

ปูชนียสถานและปูชนียวัตถุที่สำคัญ

1.พระมหาธาตุเจดีย์ศรีเวียงชัย เป็นเจดีย์ขนาดใหญ่ ทรงเรียวแหลม สีทองอร่าม ศิลปะล้านนาผสมพม่า รายล้อมด้วยเจดีย์ขนาดเล็ก 16 องค์ ภายในศาลารอบองค์พระมหาธาตุเจดีย์ มีรูปปั้นของเกจิอาจารย์ชื่อดัง ระดับประเทศกว่า 30 องค์

๒. มณฑป ตั้งอยู่บริเวณทิศเหนือของวัด เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปพระเจ้าเก้าตื้อจำลอง พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทร มหาวชิราลงกรณ์ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเสด็จมาบรรจุพระบรมสารีริกธาตุที่องค์พระ เมื่อวันที่ 11 ธันวาคม พ.ศ. 2544

3. วิหารรอยพระพุทธบาท ตามความเชื่อที่ว่าพระพุทธเจ้าเคยเสด็จมาที่นี่ และประทับรอยพระบาทไว้ วิหารหลวงแห่งนี้จึงมีรอยพระพุทธบาทประดิษฐานอยู่ ซึ่งมีการออกแบบสร้างวิหารหลวงครอบรอยพระพุทธบาทไว้ โดยหลวงปู่ครูบาวงศ์ ภายในประดิษฐานพระประธานองค์ใหญ่ หลวงปู่ครูบาเจ้า 5 องค์ ส่วนด้านในสุดของวิหารหลวง เป็นห้องพระที่หลวงปู่ครูบาวงศ์เคยใช้เป็นห้องสวดมนต์ ส่วนภาพจิตรกรรมฝาผนัง บอกเล่าเรื่องราวของครูบาวงศ์ ตั้งแต่เกิดไปจนถึงเรื่องราวหลังมรณภาพ และเรื่องราวของชุมชนพระบาทห้วยต้ม

4. วิหารพระเมืองแก้ว เป็นที่ประดิษฐานพระสรีระทิพย์ของหลวงปู่ครูบาวงศ์ ซึ่งบรรจุในโลงแก้ว และพระพุทธรูปปางเปิดโลก โดยหลวงปู่ครูบาวงศ์มรณภาพเมื่อปี 2543 และในวันที่ 17 พฤษภาคม ซึ่งเป็นวันคล้ายวันละสังขารของหลวงปู่ครูบาวงศ์ ชุมชนพระบาทห้วยต้ม จะมีการทำบุญเปลี่ยนผ้าครองสรีระเป็นประจำทุกปี

5. พระธาตุเจดีย์ 84,000 พระธรรมขันธ์ ตั้งอยู่ด้านหลังวิหารหลวง เป็นที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ และพระพุทธรูปจำนวนกว่า 84,000 องค์

พระอธิการอ่อนแก้ว ชยยเสโน
เจ้าอาวาสวัดพระพุทธบาทห้วยต้ม